Communicatiewetenschap

Als je wist dat artsen hun vakliteratuur op dezelfde manier bijhielden als communicatieprofessionals, durfde je dan nog naar het ziekenhuis? Ik niet. 76 peer reviewed tijdschriften geven jaarlijks 380 edities uit over communicatiewetenschap. Ik doe hier verslag van de academische publicaties die mijn aandacht trekken.

Lichaamstaal

De TU Delft gaat onderzoek doen naar lichaamstaal. Een onderzoeker bij EWI kreeg daarvoor van NWO een vidi-beurs. Deze informaticus (v) redeneert als volgt. Wie goed is in lichaamstaal, kan beter netwerken. Wie beter netwerkt, is succesvoller in zijn carrière. En dat willen we allemaal, dus: we moeten iets maken waardoor we beter worden in lichaamstaal.

Modelleerreflex
Was ik een bèta met interesse in lichaamstaal, dan zou ik een alfa om raad vragen. Netwerken is net dansen, daar kunnen wij je best iets over leren. Maar als techneuten iets in het vizier krijgen dat zich leent voor verbetering, dan volgt de modelleerreflex. Ze willen de communicerende mens vertalen naar eentjes, nulletjes en algoritmes, en dan… ja, wat dan. Een Wii-workout Bodylanguage, een Guitar Hero van de sociale interactie?

Ambiguïteit
Want zoiets zijn ze van plan: een zelflerend computerprogramma maken, waarmee ze menselijke communicatie beter kunnen begrijpen en zelfs verbeteren. Fascinerend, ambitieus, maar niet erg realistisch. De ambiguïteit van menselijke communicatie is een cruciaal kenmerk ervan: boots die maar eens na met je computer.

Gestuntel
Trouwens, waarom zou je ook. Ongekunsteld gestuntel in het sociale verkeer maakt bèta’s nou juist zo leuk. En welk probleem lossen we er precies mee op: is er een nijpend tekort aan gladde babbelaars? Komen de bèta’s niet aan het werk? Als ik hier om me heen kijk, dan valt dat allemaal reuze mee.

Mensen lezen
Neemt niet weg dat lichaamstaal een mooi onderwerp is, en dat iedereen baat kan hebben bij bijles op dat gebied. Mijn favoriete boek over lichaamstaal is Joe Navarro’s What Every Body Is Saying, waarin een ex-FBI-agent (type Peter R. de Vries) je leert hoe je mensen kunt lezen. Handig voor het ontmaskeren van criminelen, maar ook vermakelijk als je je gewoon verveelt. Ik heb menige gebeurtenisarme bijeenkomst voor mezelf opgeleukt door aan de hand van zijn tips mensen te observeren, en hij heeft gelijk: lichamen spreken boekdelen.

Pacifiers
Let bijvoorbeeld eens op ‘pacifiers’: de dingen die mensen doen als ze zichzelf gerust willen stellen. Vrouwen bewegen vaak hun hand naar dat kuiltje tussen hun sleutelbeenderen of de sieraden die daar hangen, mannen zitten vaker aan hun gezicht of masseren hun nek met hun hand. Mensen doen dat soort dingen vaak onbewust als ze iets zeggen of horen waar ze het niet mee eens zijn.

Benenkruisers
De stand van benen en voeten vertellen je ook veel over wat een ander voelt – meer nog dan de ogen. Als iemand naast je gaat zitten en zijn benen over elkaar slaat, let dan op het bovenliggende been: als knie en onderbeen daarvan aan jouw kant terechtkomen, is de benenkruiser meer bereid toenadering tot je te zoeken. En het werkt ook andersom: sla je been in de ander zijn richting als je wilt dat hij denkt dat je hem aardig vindt.

rutte2

Mark Rutte en de koning zijn goed getraind in lichaamstaal. Op basis van dit beeld lijkt de meeste genegenheid (en het gemak) van de koninklijke kant te komen.

rutte3

Ook Bill Gates hoef je op dit gebied niks uit te leggen.

rutte1

Rutte is welwillend, maar gezien de houding van zijn gesprekspartner ook intimiderend.

Over het boek

Joe Navarro, What Every Body Is Saying – An Ex-FBI Agent’s Guide to Speed-reading People. 2008: HarperCollins Publishers inc.

Be Sociable, Share!

Comments are closed.

© 2011 TU Delft